Thứ Ba, 6 tháng 12, 2016

Chia sẻ cùng bạn về kinh doanh thời trang: Áp lực từ hàng ngoại

Không phải đến mùa Tết này hàng trong nước mới bị hàng ngoại lấn át mà trước đây, thị trường may mặc Việt Nam đã có sự cạnh tranh giữa hàng trong nước và hàng nhập khẩu ở tất cả các phân khúc. Đặc biệt, từ năm 2012, khi thuế nhập khẩu quần áo từ các nước trong khu vực ASEAN về Việt Nam chỉ còn 0% thì các thương hiệu may mặc trong nước dường như càng “lép vế” và đã có nhiều DN phải thu hẹp sản xuất.
Nỗi lo hàng ngoại
Chuẩn bị cho mùa mua sắm dịp Tết, các DN sản xuất, kinh doanh thời trang đều đã có kế hoạch tăng nguồn hàng từ sớm. Trong đó, do số lượng cửa hàng tăng so với năm trước nên Công ty An Phước tăng 15% nguồn hàng.
Dù vậy, bà Nguyễn Thị Điền - Tổng giám đốc Công ty An Phước cũng tỏ ra lo lắng sức mua giảm vì hàng ngoại đang tràn ngập thị trường.
Ở phân khúc cấp trung, các DN trong nước lo lắng trước sự “có mặt trên từng cây số” của thời trang Hàn Quốc, Thái Lan, Malaysia. Trong khi đó, phân khúc bình dân đang bị lấn át bởi hàng Trung Quốc.
Bà Đặng Quỳnh Đoan - Giám đốc Công ty TNHH Thời trang Việt Thy, cho biết, hàng trong nước đang bị “bủa vây tứ phía” bởi hàng ngoại, trong đó, hàng Trung Quốc tham gia ở nhiều phân khúc.
“Đáng lo nhất là hàng Trung Quốc rất đa dạng lại nhanh chóng thay đổi và cập nhật thời trang mới. Dù hàng trong nước đã nỗ lực thay đổi nhưng vẫn không bắt kịp sự nhanh nhạy của đối thủ này”, bà Quỳnh Đoan nói.
Cùng với hàng Trung Quốc, thời trang Thái Lan đang hiện hiện khắp nơi và tấn công vào các trung tâm thương mại. Hiện tại, các trung tâm thương mại lớn ở TP.HCM như Crescent Mall, SC VivoCity... đều thấy sự xuất hiện của thời trang Thái Lan.
Chính kiểu dáng hợp thời và chất lượng tốt mà hàng Thái đang “chiếm được cảm tình” của người tiêu dùng Việt Nam.
Ở phân khúc trung, cao cấp, hàng trong nước mới ngấp nghé khẳng định thương hiệu nhưng đã nhanh chóng bị bao vây bởi hàng nhập từ Mỹ, Pháp, Ý.
“Thời gian gần đây, hàng Việt bị cạnh tranh bởi hàng nhập khẩu từ Nhật Bản. Và các mẫu quần tây, áo sơ mi của An Phước cũng bị cạnh tranh từ đối thủ này”, bà Nguyễn Thị Điền cho biết.
Không phải đến mùa Tết này hàng trong nước mới bị hàng ngoại lấn át mà trước đây, thị trường may mặc Việt Nam đã có sự cạnh tranh giữa hàng trong nước và hàng nhập khẩu ở tất cả các phân khúc.
Đặc biệt, từ năm 2012, khi thuế nhập khẩu quần áo từ các nước trong khu vực ASEAN về Việt Nam chỉ còn 0% thì các thương hiệu may mặc trong nước dường như càng “lép vế” và đã có nhiều DN phải thu hẹp sản xuất.
Trong thời gian tới, khi TPP thực thi, thuế nhập khẩu sản phẩm thời trang nguyên chiếc từ 20% (ở các nước ngoài ASEAN) sẽ xuống mức 0%, khi đó các DN thời trang sẽ còn gặp khó hơn nữa.
Theo ước tính của Hiệp hội Dệt may Việt Nam, hiện chỉ còn khoảng 20% DN trong ngành còn mặn mà với việc sản xuất hàng may mặc phục vụ cho thị trường nội địa, 80% DN tập trung cho xuất khẩu.
Cạnh tranh bằng dịch vụ
Trước áp lực của hàng ngoại, các DN trong nước chỉ còn cách tự thân vận động bằng chính năng lực của mình. Trong đó, nhiều DN chọn cách gia tăng mẫu mã, chất lượng dịch vụ bán hàng và hậu mãi làm lợi thế kinh doanh trong mùa Tết này.
Bà Đặng Quỳnh Đoan cho biết, năm nay Việt Thy tăng 60 mẫu sản phẩm mới so với năm ngoái, lên 200 mẫu. An Phước dù theo trường phái cổ điển nhưng cũng đầu tư mạnh cho việc cải thiện mẫu mã.
Năm nay, An Phước còn tăng cường nhập khẩu nguyên liệu chất lượng cao để mang đến các sản phẩm chất lượng cao hơn cho người tiêu dùng.
Dù chi phí sản xuất tăng nhưng Việt Thy vẫn giữ nguyên giá bán, ở mức từ 79.000 - 399.000đ/sản phẩm. Cùng với đó, Việt Thy áp dụng chính sách khuyến mãi trong thời điểm cận Tết và trong những khung giờ nhất định.
Trong khi đó, An Phước tăng cường dịch vụ hậu mãi như cắt, sửa, giao hàng tận nơi miễn phí cho khách. Thậm chí, nếu khách hàng mua với số lượng nhiều còn được tặng quà, tặng voucher giảm giá.
Việc giảm giá bán sản phẩm được các DN thực hiện thường xuyên, như trong dịp Noel và Tết Dương lịch vừa qua, có hàng ngàn mẫu mã mới giảm giá từ 15 - 30% so với năm trước.
Bà Nguyễn Thị Điền cho biết, các DN trong nước đang cố gắng để tăng sức cạnh tranh. Bên cạnh việc tiết giảm chi phí sản xuất, An Phước đang cộng thêm vào sản phẩm giá trị gia tăng để làm hài lòng khách hàng và giữ chân họ.
Nhờ giải pháp này mà mấy năm qua, dù ít nhiều bị ảnh hưởng bởi hàng nhập nhưng An Phước vẫn có một bộ phận khách hàng quen thuộc và tin tưởng vào sản phẩm, thương hiệu.
“Năm nay, với chính sách bán hàng linh hoạt hơn, đầu tư nhiều hơn vào dịch vụ cũng như mẫu mã, thiết kế, An Phước tin rằng sẽ cạnh tranh sòng phẵng với hàng ngoại”, bà Điền nói.  

Thực tế xảy ra khi DN lo ngại mất khả năng cạnh tranh

Nên suy cho cùng, thúc đẩy cải cách kinh tế và thể chế kinh tế trọng tâm vẫn là cải cách hành chính. Song trọng tâm cải cái hành chính lại chính là thủ tục hành chính. Mà thủ tục hành chính là yếu tố con người. Dự báo về “sức khỏe” của DN Việt Nam trong năm 2016, ông Huỳnh Văn Minh nhận định, dù đã có sự chuẩn bị, nhưng khó khăn vẫn còn, đặc biệt là vấn đề nợ cũ, thuế, phí tăng, cơ chế chính sách lại chưa có tính ổn định lâu dài nên ít nhiều khiến DN bị động.
Bước qua năm 2016, tuy những FTA, như FTA Việt Nam - Liên minh Kinh tế Á - Âu, Việt Nam - Hàn Quốc hay việc hình thành Cộng đồng Kinh tế ASEAN sẽ giúp các DN giảm thuế xuất nhập khẩu, đồng thời, kể từ ngày 1/1/2016, thuế suất thuế thu nhập DN sẽ giảm từ 22% xuống còn 20%..., nhưng điều khiến DN lo ngại là các loại thuế, phí nội địa khác sẽ tăng để bù đắp vào khoản thiếu hụt ngân sách và việc điều tiết các chính sách thiếu sự ổn định.
Trong năm 2016 này, điều mà DN dệt may, da giày, những ngành thâm dụng lao động cao cũng lo ngại chuyện tăng lương tối thiểu vùng. Điều này ảnh hưởng đến phí đóng bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế.
“Đây là khoản chi phí lớn với cả DN lẫn nhân công, dù DN đóng hai phần, nhân công gánh một phần nhưng hiện nay, người lao động vẫn đang ăn lương theo năng suất, mà năng suất không tăng, thì thu nhập sẽ giảm đi”, đại diện Công ty May Thắng Lợi băn khoăn.
Thêm vào đó, DN cũng lo ngại việc điều tiết chính sách trên thị trường hiện nay chưa có tính lâu dài, ổn định. Nhìn nhận vấn đề này, ông Huỳnh Văn Minh - Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp TP.HCM, cho rằng, DN cũng đang bị áp lực về thuế, phí.
Do vậy, các cơ quan quản lý nhà nước phải luôn đồng hành, chia sẻ với DN, coi thành công hay thất bại của DN cũng chính trách nhiệm, niềm vui hay nỗi lo của mình thì mới được. 
Chẳng hạn như hiện nay, rất nhiều DN đang mong mỏi được tái đầu tư hay mở rộng kinh doanh nhưng muốn thực hiện một dự án phải gõ quá nhiều cửa.
Nên suy cho cùng, thúc đẩy cải cách kinh tế và thể chế kinh tế trọng tâm vẫn là cải cách hành chính. Song trọng tâm cải cái hành chính lại chính là thủ tục hành chính. Mà thủ tục hành chính là yếu tố con người.
Dự báo về “sức khỏe” của DN Việt Nam trong năm 2016, ông Huỳnh Văn Minh nhận định, dù đã có sự chuẩn bị, nhưng khó khăn vẫn còn, đặc biệt là vấn đề nợ cũ, thuế, phí tăng, cơ chế chính sách lại chưa có tính ổn định lâu dài nên ít nhiều khiến DN bị động.
Chẳng hạn, DN Việt Nam không chỉ chịu chi phí vốn cao hơn nhiều quốc gia trong khu vực mà phía các ngân hàng, dù luôn bảo chỉ điều điều chỉnh lãi suất trong biên độ cho phép, song, thực tế thì lãi suất vẫn cứ tăng đều theo thời gian.
Do đó, khi Việt Nam hội nhập, chính sách không thể không ổn định và thiếu sự thông thoáng mãi được. Vì điều này không chỉ ảnh hưởng đến niềm tin của DN trong nước mà còn ảnh hưởng đến niềm tin của các nhà đầu tư nước ngoài khi đầu tư vào Việt Nam.
“DN chỉ mong muốn khi chủ trương chính sách đã có thì giải pháp thực hiện phải khả thi, chứ nếu chủ trương chính sách đưa ra mà không có sự hướng dẫn, cùng các giải pháp kịp thời thì sẽ rất khó để đưa vào thực tiễn. Khâu này từ trước nay được ví như “cổ chai” mà các cơ quan quản lý nhà nước phải tháo gỡ”, ông Minh nói.

Cận cảnh chân dung thị trường hàng Tết: Giá giảm, sức mua tăng

Cũng như thế, Công ty Vissan đã chuẩn bị chương trình giảm giá mạnh vào dịp cuối năm Âm lịch. Ông Văn Đức Mười - Tổng giám đốc Vissan, cho biết, vào những ngày cận Tết (26, 28 và 29 tháng Chạp), Vissan sẽ giảm giá bán để hỗ trợ khách hàng là những người lao động ít có cơ hội mua sắm. Hiện tại, Vissan đã giảm giá từ 5 - 15% các mặt hàng thực phẩm chế biến sẵn như thịt đóng hộp, xúc xích, nem nướng...
Thấy rõ nhất về các chương trình giảm giá mùa Tết là tại các kênh bán lẻ. Tại hệ thống siêu thị Lotte Mart, các mặt hàng "chủ lực" Tết như xúc xích, chả lụa, lạp xưởng... giảm giá từ 15 - 30%. Co.opmart mỗi ngày áp dụng từ 2 - 3 chương trình khuyến mãi, giảm giá từ 15 - 50% các mặt hàng đặc trưng Tết như thực phẩm tươi sống, lạp xưởng, các loại khô, bánh kẹo, nước ngọt, thời trang nam nữ, dụng cụ nhà bếp, các mặt hàng trang trí Tết...
Trong khi đó, năm nay, Metro phối hợp với 300 nhà cung cấp giảm giá cho hơn 2.000 sản phẩm thiết yếu, thời trang.
Đây là mùa Tết đầu tiên các trung tâm bán sỉ Metro đã thuộc sự quản lý của nhà đầu tư Thái Lan TCC và cũng là cơ hội mua sắm ưu đãi nhất trong năm tại Metro. Hệ thống siêu thị Big C giảm giá đến 50% hơn 1.000 mặt hàng tiêu dùng thiết yếu.
Ông Nguyễn Hoàng Anh - Giám đốc Marketing Saigon Co.op (đơn vị chủ quản của hệ thống siêu thị Co.opmart), cho biết, Saigon Co.op cam kết từ nay đến Tết sẽ không điều chỉnh giá bán vì các nhà cung cấp đã tính toán, xác lập giá cách đây 2 tháng. Kinh doanh bán lẻ trong thời điểm này cạnh tranh rất quyết liệt về giá, về chất lượng nên người tiêu dùng sẽ được hưởng lợi.
Không chỉ có nhà phân phối giảm giá mạnh mà ngay cả các DN sản xuất cũng đầu tư mạnh cho khâu này.
Bà Lê Thị Thanh Lâm - Tổng giám đốc Công ty Thương mại Sài Gòn Food, cho biết: "Năm nay, thị trường sẽ cạnh tranh về giá và các chương trình khuyến mãi. Bởi mua hàng khuyến mãi đã trở thành thói quen của người tiêu dùng, khách hàng thường chờ có khuyến mãi mới mua nên DN buộc phải khuyến mãi mới bán được hàng".
Đó là lý do để năm nay Công ty Thương mại Sài Gòn Food đã chi đến 2 tỷ đồng cho riêng chương trình khuyến mãi Tết.
Cũng như thế, Công ty Vissan đã chuẩn bị chương trình giảm giá mạnh vào dịp cuối năm Âm lịch. Ông Văn Đức Mười - Tổng giám đốc Vissan, cho biết, vào những ngày cận Tết (26, 28 và 29 tháng Chạp), Vissan sẽ giảm giá bán để hỗ trợ khách hàng là những người lao động ít có cơ hội mua sắm.
Hiện tại, Vissan đã giảm giá từ 5 - 15% các mặt hàng thực phẩm chế biến sẵn như thịt đóng hộp, xúc xích, nem nướng...
"Theo thông lệ và để chia sẻ với người tiêu dùng, đặc biệt đối với những người không có điều kiện mua sắm vào những ngày trước Tết, Vissan giảm giá thịt heo tại hệ thống bán lẻ. Với biện pháp này, tiểu thương của 174 chợ trên địa bàn TP.HCM sẽ không có điều kiện đẩy giá lên", ông Mười nói.
Ngoài các chương trình khuyến mãi giảm giá, tặng quà, rút thăm trúng thưởng..., để thu hút khách, năm nay các siêu thị còn triển khai các dịch vụ cộng thêm cho khách hàng.
Đơn cử như Co.opmart tổ chức giao giỏ quà Tết miễn phí tại tất cả các tỉnh, thành nơi có siêu thị trú đóng. Bên cạnh đó, Co.opmart còn nhận đặt nấu món ăn truyền thống Bắc, Trung, Nam cho khách có nhu cầu.
Tại Big C ngoài 16 loại giỏ quà gói sẵn với mức giá từ 65.000đ đến 990.000đ, khách hàng có thể tự chọn sản phẩm cho giỏ quà theo ý muốn.
Siêu thị Big C gói quà ngay tại chỗ và giao hàng tận nơi miễn phí cho khách hàng. Với những đơn hàng lớn, Big C có mức chiết khấu hấp dẫn.
Ngoài giảm giá, tặng quà cho khách hàng trong mùa Tết nay, Big C còn cam kết tặng sản phẩm nếu khách hàng tìm thấy sản phẩm tương đương được bán với giá rẻ hơn trong điều kiện bán hàng tương đương tại một siêu thị bán lẻ hiện đại tương đương trong vòng bán kính 7km quanh siêu thị Big C.
Với các chương trình kích cầu hoành tráng từ các nhà bán lẻ, Sở Công Thương TP.HCM dự báo sức mua mùa Tết này sẽ tăng 15% so với cùng kỳ năm 2015.

Tìm hiểu về hình thức kinh doanh ngọc trai: Cuộc đua "săn ngọc"

Theo ông Hồ Thanh Tuấn - Tổng giám Công ty CP Ngọc trai Hoàng Gia, lý do khiến các nhà đầu tư nước ngoài bỏ dở nhiều công trình khai thác ngọc trai, hoặc chọn cách bán lỗ cơ sở nhằm thoái vốn, không phải đều bị ảnh hưởng từ cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu. Cũng có nhiều trường hợp nhà đầu tư nước ngoài ngưng đầu tư khai thác ngọc trai tại Việt Nam đơn giản là do ban đầu họ chỉ chọn hướng khai thác ngọc trai tự nhiên nên một khi nguồn tài nguyên này dần cạn kiệt thì cũng chính là lúc họ về nước.
Khủng hoảng thử ngọc
Tuy không thể sánh vai với các “thủ phủ” ngọc trai trên thế giới như Indonesia, quốc gia xuất khẩu ngọc trai đạt gần 29 triệu USD vào năm 2014, hay Úc, Philippines, Myanmar, Trung Quốc về số lượng lẫn sự đa dạng của chủng loại ngọc, nhưng cái tên Việt Nam vẫn được xem là điểm đến hấp dẫn của nhiều nhà đầu tư nước ngoài mấy chục năm qua.
Mặc dù nghề nuôi trai lấy ngọc đã xuất hiện tại Việt Nam từ những năm 1960, song mãi đến hơn 20 năm sau, các vùng biển thuộc đảo Phú Quốc (Kiên Giang), đảo Cô Tô (Quảng Ninh), bán đảo Đầm Môn (Khánh Hòa), Côn Đảo mới trở thành nơi khám phá của các chuyên gia ngọc trai đến từ Pháp, Úc, Nhật, Trung Quốc.
Đứng sau những cái tên “thuần Việt” như Công ty TNHH Ngọc trai Phú Quốc Việt Nam, Công ty TNHH Ngọc trai Việt Nam, Công ty TNHH Ngọc trai Sài Gòn..., hầu hết đều là những “ông chủ ngoại”. Nhật, Hong Kong, úC, Hàn Quốc, Thụy Sĩ, Ấn Độ, New Zealand, Pháp, Thái Lan từng là thị trường tiêu thụ hầu hết ngọc trai xuất khẩu từ Việt Nam.
Thế nhưng, khủng hoảng kinh tế thế giới xảy ra kể từ giữa năm 2008 đã kéo theo sự tụt dốc nhanh chóng của mặt hàng xa xỉ này. Nhiều nhà đầu tư đột ngột trở về nước, bỏ dở công trình nửa chừng, trong đó có Công ty CP Ngọc trai Hoàng Gia.
Theo ông Hồ Thanh Tuấn - Tổng giám Công ty CP Ngọc trai Hoàng Gia, lý do khiến các nhà đầu tư nước ngoài bỏ dở nhiều công trình khai thác ngọc trai, hoặc chọn cách bán lỗ cơ sở nhằm thoái vốn, không phải đều bị ảnh hưởng từ cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu.
Cũng có nhiều trường hợp nhà đầu tư nước ngoài ngưng đầu tư khai thác ngọc trai tại Việt Nam đơn giản là do ban đầu họ chỉ chọn hướng khai thác ngọc trai tự nhiên nên một khi nguồn tài nguyên này dần cạn kiệt thì cũng chính là lúc họ về nước.
Sau sự thoái vốn đột ngột của các doanh nghiệp (DN) khối ngoại là sự dấn thân của các nhà đầu tư Việt Nam.
Ngoại trừ cái tên Công ty TNHH Ngọc trai Việt Nam (do người Nhật đầu tư), nổi bật đến thời điểm này có những cái tên còn lại như Ngọc trai Hoàng Gia, Ngọc trai Ngọc Hiền, Ngọc trai Hạ Long, Ngọc trai Việt Nam (thuộc Công ty CP Ngọc trai Việt Nam) hầu hết là những cơ sở tư nhân nuôi, cấy ghép ngọc trai tại một số vùng thuộc Kiên Giang, Bến Tre và một số cơ sở ở miền Bắc.
Tính đến nay, sau 48 năm, kể từ những ngày đầu Việt Nam xuất hiện nghề nuôi trai lấy ngọc, ngành nuôi, cấy ghép và khai thác ngọc trai Việt Nam vẫn ở giai đoạn sơ khai, dù rằng theo Quyết định 1380/QĐ-BTC của Bộ Tài chính (có hiệu lực kể từ ngày 25/3/2011) ban hành nhằm hướng dẫn cụ thể cho các cơ quan, đơn vị thực hiện việc hạn chế nhập khẩu các mặt hàng trong nước sản xuất được, trong đó có ngọc trai.
Du lịch song hành ngọc trai
Hiện nay, các điểm đến du lịch như Phú Quốc, Hạ Long, Nha Trang, Mũi Né... đang được xem là “đất vàng” để các nhà phát triển, chế tác ngọc trai cạnh tranh thu hút khách.
Những năm trở lại đây, việc kinh doanh trang sức chế tác từ ngọc trai được xem là ngành hàng ăn nên làm ra tại các thành phố, thị tứ biển, đảo.
Điển hình, tại Phú Quốc, trang sức chế tác từ ngọc trai được bày bán khá phổ biến tại thị trấn Dương Đông với mức giá dao động từ 1 triệu đồng/sản phẩm đến trên 10 triệu đồng/sản phẩm với nhiều thương hiệu. Tại đây còn có dịch vụ lặn biển bắt trai lấy ngọc. Song chất lượng ngọc thì chỉ có người trong cuộc mới rõ.
Theo chia sẻ của một chuyên gia về ngọc trai, không khó để đánh giá chất lượng ngọc trai đối người trong ngành.
Theo vị này, hiện nay trên thị trường đang có hai dạng ngọc trai, một là ngọc trai nước ngọt và một là ngọc trai nước mặn. Giá bán ngọc trai nước mặn luôn cao hơn hẵn ngọc trai nước ngọt.
Thế mạnh của Việt Nam là nuôi cấy được ngọc trai nước mặn. Trong khi đó, hầu hết ngọc trai từ Trung Quốc là ngọc trai nước ngọt khi nước này đứng thứ hai trên thế giới về nuôi cấy ngọc trai nước ngọt. Vì ham lợi nhuận, hiện nay vẫn có nhiều DN kinh doanh ngọc trai nước ngọt nhưng lừa khách hàng là ngọc trai nước mặn.
Theo đại diện của Ngọc trai Hoàng Gia, các DN kinh doanh ngọc trai nước ngoài sẽ vào Việt Nam, hàng rào thuế quan của nhiều mặt hàng sẽ bằng không.
Theo đó, một khi DN không chủ động được nguồn nguyên liệu, năng lực sản xuất, khả năng cạnh tranh sẽ rất khó để chạy đua đường dài. Tự khắc họ - những DN làm ăn không chân chính sẽ bị loại khỏi thị trường.

Cuộc cạnh tranh mới của thị trường cà phê nước ta

Ông nói: "Có một nghịch lý là Việt Nam là nước xuất khẩu 20% lượng cà phê phục vụ toàn cầu, nhưng dân mình lại ít uống cà phê nguyên chất. Nghịch lý đó đã dẫn tôi đến quyết định vừa tiếp tục xuất khẩu, vừa tham gia sản xuất và chế biến sâu các loại cà phê hòa tan và rang xay, nhưng hướng đi của Phúc Sinh là cà phê nguyên chất 100% với các dòng sản phẩm như K-Cofee Black, K-Coffee Light, cà phê hòa tan 3 trong 1 K- Coffee Delight và 2 trong 1 K-Coffee Black".
Tại "Diễn đàn Triển vọng và Phát triển bền vững ngành hàng cà phê Việt Nam 2015" diễn ra tại TP.HCM đầu tháng 12/2015, nhiều ý kiến khẳng định, Việt Nam vẫn là nước xuất khẩu cà phê lớn thứ hai thế giới nhưng thị phần xuất khẩu mất 4% so với cùng kỳ trước đó, từ 22% xuống còn 18% trong niên vụ 2014 - 2015.
Lý do thị phần xuất khẩu cà phê của Việt Nam giảm là do giá cà phê ở các nước có giá cạnh tranh trong khi đó, sản lượng và chất lượng cà phê của Việt Nam vẫn bấp bênh.
Cà phê xuất khẩu giảm, nhưng ước tính cà phê tiêu thụ trong nước lại tăng theo tỷ lệ 2/3 cà phê rang xay và 1/3 là cà phê hòa tan do nhu cầu ngày càng tăng của dân số trẻ. Chỉ cần 20% dân số Việt Nam uống mỗi ngày một ly cà phê thì mức tăng trưởng cà phê sẽ là 15% vào năm 2020.
Theo khảo sát của Euromonitor, chỉ tính riêng cà phê hòa tan G7 của Công ty CP Tập đoàn Trung Nguyên, năm nay có thể đạt doanh thu khoảng 185 tỷ đồng.
Cũng theo dự báo của hãng nghiên cứu thị trường này, doanh thu bán lẻ cà phê hòa tan tại Việt Nam giai đoạn 2011 - 2016 đạt từ 2.400 đến trên 3.600 tỷ đồng, tốc độ tăng trưởng 18,5%/năm.
Với dự báo khả quan, thị trường cà phê rang xay, hòa tan đang trở nên cạnh tranh, nhất là khi nhiều DN lớn đã mở rộng nhà máy, tung ra các dòng cà phê riêng biệt.
Đơn cử, Nestlé Việt Nam đã khai trương nhà máy tại Trị An, Đồng Nai trị giá 80 triệu USD để sản xuất cà phê lọc caffeine. Neumann Gruppe của Đức xây dựng nhà máy thứ 2 tại Phước An, Đồng Nai với vốn đầu tư 12 triệu USD, xử lý 26 tấn cà phê/giờ.
Massimo Zanetti Beverage Group (MZB Group) khai trương nhà máy rang xay cà phê đầu tiên tại Việt Nam ở KCN Mỹ Phước III, Bình Dương. Công ty Intimex cũng mở nhà máy chế biến cà phê nhân tại KCN Mỹ Phước II với công suất tối đa 90.000 tấn/năm.
Là đơn vị xuất khẩu "cà phê xanh" đạt sản lượng tới 50.000 tấn/năm, ông Phan Minh Thông - Tổng giám đốc Công ty CP Phúc Sinh nhận định, thị trường nội địa còn nhiều thị phần cho cà phê thành phẩm. Song, muốn đi vào phân khúc này thì phải tạo ra được sản phẩm khác biệt.
Ông nói: "Có một nghịch lý là Việt Nam là nước xuất khẩu 20% lượng cà phê phục vụ toàn cầu, nhưng dân mình lại ít uống cà phê nguyên chất. Nghịch lý đó đã dẫn tôi đến quyết định vừa tiếp tục xuất khẩu, vừa tham gia sản xuất và chế biến sâu các loại cà phê hòa tan và rang xay, nhưng hướng đi của Phúc Sinh là cà phê nguyên chất 100% với các dòng sản phẩm như K-Cofee Black, K-Coffee Light, cà phê hòa tan 3 trong 1 K- Coffee Delight và 2 trong 1 K-Coffee Black".
Bà Phạm Thị Bích Hà - Phó giám đốc Công ty TNHH Thương mại và Thực phẩm Sơn Lâm (Solafood) cũng cho rằng, "sân nhà” vẫn còn rất rộng cho DN đầu tư vào dòng cà phê rang xay, hòa tan. Và để tìm "nét riêng", Solafood chọn hướng đi vào cà phê nguyên chất rang xay.
Được xem là "ông lớn" trong ngành cà phê rang xay và hòa tan, Vinacafé cũng không bỏ qua phân khúc này khi ra mắt thương hiệu Vinacafé CHẤT - Sài Gòn cà phê sữa đá.
Đây là sản phẩm được áp dụng công nghệ đột phá với cà phê được làm hoàn toàn từ 100% nước cốt đầu tiên của cà phê rang xay mô phỏng như pha phin.
Ngay như Starbucks cũng không bỏ qua thị phần hấp dẫn này bằng việc ra mắt cà phê rang xay Starbucks Reserve. Bà Patricia Marques - Tổng giám đốc Starbucks Việt Nam, cho biết: "Đây là loại cà phê từ vùng Cầu Đất, Đà Lạt được Công ty hợp tác 7 năm qua với nông dân và các nhà phân phối".
Cũng là cà phê rang xay nguyên chất nhưng hướng đi của Starbucks là dùng cà phê Arabica, không phải là cà phê Robusta mà Việt Nam được biết đến như nước xuất khẩu thô lớn thứ 2 trên toàn cầu.
Trong khi đó, từ thành công với chuỗi cửa hàng cà phê Passio, ông Đoàn Đình Hoàng cho ra đời cà phê túi lọc Passio, một loại cà phê tươi nguyên chất, rất tốt cho sức khỏe người tiêu dùng.
Tuy chọn hướng đi khác biệt, nhưng việc xây dựng thương hiệu cho cà phê nguyên chất 100% không dễ. Bà Patricia Marques, cho biết: "Việt Nam từ xưa đến nay trồng cà phê Robusta rất nhiều nhưng Arabica rất ít. Số cà phê Đà Lạt chúng tôi thu mua được mới đủ để cung cấp 4 tháng bán hàng tại Việt Nam và 2 tháng trên thế giới".
Ông Thông cũng cho biết: "Để có sản phẩm chất lượng tốt nhất, giá hợp lý, chúng tôi phải đầu tư sản xuất với chi phí không nhỏ. Tuy nhiên, do sản lượng ban đầu còn ít nên giá thành cà phê Phúc Sinh còn khá cao. Vì vậy, chúng tôi phải có chiến lược cho người uống cà phê dùng thử và phân biệt hương vị cà phê pha với cà phê nguyên chất. "Thẩm thấu" từ từ, sẽ đến lúc người uống cà phê thay đổi gu. Tất nhiên, con đường này không hề nhanh và dễ dàng".
Ông Đoàn Đình Hoàng cũng thừa nhận: "Hiện nay, cà phê túi lọc của Passio vẫn chỉ bán ở chuỗi cửa hàng Passio cho người mua có nhu cầu, còn sản xuất quy mô lớn hay cà phê rang xay đóng gói thì chưa, bởi muốn đầu tư sâu đòi hỏi phải có chi phí lớn cho nhà máy, hệ thống phân phối, nhân viên bán hàng".

Đi tìm câu trả lời cho: Vì sao ngành du lịch Việt Nam ngày càng thụt lùi?

Theo đó, Thủ tướng đã yêu cầu rà soát công tác quản lý tại các khu, điểm du lịch, thực hiện các giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trên tinh thần đẩy mạnh xã hội hóa, đảm bảo trật tự, văn minh lịch sự. Đặc biệt, các tỉnh cần tập trung chỉ đạo tăng cường quản lý giá cả. Một trong những giải pháp thiết thực nhất là Chính phủ đã ban hành nghị quyết về việc miễn thị thực trong thời gian 5 năm đối với công dân các nước Anh, Pháp, Đức, Tây Ban Nha, Ý khi nhập cảnh Việt Nam với thời hạn lưu trú không quá 15 ngày kể từ ngày nhập cảnh.
Khách nước ngoài giảm
Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, khách nước ngoài quốc đến Việt Nam năm 2015 ước đạt 7,943 triệu lượt, giảm 0,2% so với năm trước. Như vậy, sau 6 năm liên tục tăng, lượng khách quốc tế đến Việt Nam trong năm 2015 đã chững lại và giảm nhẹ so với cùng kỳ năm 2014.
Trong số khách du lịch châu Á thì khách đến từ Campuchia giảm 43,8%, Lào giảm 16,6%, Thái Lan giảm 13,1%, Indonesia giảm 9,3%, Trung Quốc giảm 8,5%, Philippines giảm 3,5%.
Khách đến từ châu Âu có khách Nga giảm 7,1%, Thụy Điển giảm 1,4%, Pháp giảm 1%. Khách từ Úc cũng giảm đến 5,4% so với năm 2014.
Tại lễ tổng kết tình hình du lịch 2015 và kế hoạch 2016 vào ngày 14/1/2016, Sở Du lịch TP.HCM cho biết, tổng lượng khách nước ngoài đến TP.HCM đạt 4,6 triệu lượt, đạt 97,8% kế hoạch, tăng 4,6% so với năm 2014.
Mặc dù trong năm 2015, các doanh nghiệp đã tích cực tham gia các chương trình kích cầu du lịch nội địa nhưng trong 15 thị trường hàng đầu đến TP.HCM bằng đường hàng không có một số thị trường giảm, như Nhật Bản giảm 4%, Trung Quốc giảm 12%, Malaysia giảm 3%, Nga giảm 9%...
Trước tình hình giảm sút khách du lịch nước ngoài, hồi tháng 7/2015, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã có chỉ thị yêu cầu chủ tịch UBND các tỉnh - thành phố, các bộ ngành khẩn trương có giải pháp để tạo sức bật mới cho ngành du lịch.
Theo đó, Thủ tướng đã yêu cầu rà soát công tác quản lý tại các khu, điểm du lịch, thực hiện các giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trên tinh thần đẩy mạnh xã hội hóa, đảm bảo trật tự, văn minh lịch sự. Đặc biệt, các tỉnh cần tập trung chỉ đạo tăng cường quản lý giá cả.
Một trong những giải pháp thiết thực nhất là Chính phủ đã ban hành nghị quyết về việc miễn thị thực trong thời gian 5 năm đối với công dân các nước Anh, Pháp, Đức, Tây Ban Nha, Ý khi nhập cảnh Việt Nam với thời hạn lưu trú không quá 15 ngày kể từ ngày nhập cảnh.
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng đã có văn bản tăng cường quảng bá, xúc tiến nhằm thu hút khách du lịch từ 6 nước Tây Âu là Anh, Pháp, Đức, Tây Ban Nha, Ý và Belarus.
Đã có nhiều biện pháp được đưa ra và du khách nước ngoài có tăng lên so với đầu năm 2015 nhưng vẫn chưa thể bằng năm 2014. Số liệu thống kê của Tổng cục Thống kê đã cho thấy điều đó.
Giá cao, thiếu hợp tác
Theo Hiệp hội Du lịch Châu Á - Thái Bình Dương (PATA), có đến 40% du khách quay lại Singapore, 45% khách du lịch đến Thái Lan lần thứ hai, còn tại Việt Nam, có đến hơn 80% du khách không quay trở lại.
Kết quả khảo sát của Chương trình Phát triển năng lực du lịch có trách nhiệm với môi trường và xã hội công bố tháng 10/2014 phác họa rõ hơn điều này.
Khảo sát cho thấy tại các điểm du lịch Sapa, Hạ Long, Huế, Đà Nẵng, Hội An hầu như chỉ thu hút khách du lịch mới đến lần đầu, rất ít khách quay lại lần thứ hai, thứ ba.
Đối với khách nước ngoài, có 90% đến Việt Nam lần đầu tiên, lượng khách quay lại chỉ chiếm khoảng 6%. Ngay cả với khách nội địa, có 39% đến thăm các điểm du lịch lần đầu, 24% đến lần thứ hai và chỉ có 13% đến lần thứ ba.
Điều mà du khách không hài lòng nhất khi lưu lại các điểm du lịch là cơ sở vật chất cho trẻ em thiếu và kém.
Hầu hết các chuyên gia điều cho rằng, tiềm năng và ưu thế du lịch của Việt Nam hơn hẳn Thái lan, Singapore nhưng do không biết khai thác nên thua họ.
Du khách đến Việt Nam thường chỉ để tham quan và tắm biển là chính. Đó là lý do khiến khách du lịch nước ngoài ngày càng giảm, ngành du lịch Việt Nam càng ngày càng thụt lùi và thua xa nhiều nước lân cận, kể cả Lào, Campuchia.
"Trước đây, du lịch Việt Nam chạy theo Thái Lan, Singapore nhưng nay lại phải chạy theo cả Lào và Campuchia. Hai nước láng giềng của Việt Nam tuy nghèo tài nguyên nhưng du lịch của họ phát triển vượt bậc. Năm 2000, ngành du lịch của Lào chỉ có 700.000 khách quốc tế nhưng nay tăng lên 4 triệu. Campuchia từ 400.000 khách năm 2000, sau 14 năm đã tăng gấp 10 lần", một chuyên gia về du lịch cho biết.
Phát biểu tại hội thảo về du lịch hồi đầu tháng 7/2015, ông Nguyễn Văn Tuấn - Tổng cục trưởng Tổng cục Du lịch Việt Nam, cho rằng, lượng khách du lịch nước ngoài đến Việt Nam giảm sút một phần là do những biến động về tình hình chính trị, kinh tế thế giới, một phần là do cơ sở hạ tầng ở nhiều địa phương chưa đáp ứng được yêu cầu, chưa tạo được sự thuận tiện trong di chuyển cho khách.
Ở nhiều nơi để xảy ra tình trạng ô nhiễm, vệ sinh an toàn thực phẩm chưa được kiểm soát chặt chẽ...
Ngoài những yếu tố trên, mới đây, tại Lễ Tổng kết tình hình du lịch năm 2015 của Sở Du lịch TP.HCM, đại diện Công ty Du lịch Vietravel, cho rằng, nguyên nhân quan trọng nhất dẫn đến tình trạng khách du lịch nước ngoài giảm là do sản phẩm du lịch Việt Nam không có gì mới trong khi giá lại cao hơn các nước. Điều này đẫn đến du lịch Việt Nam không thể cạnh tranh nổi với Malaysia, Myanmar...
Ông Lại Minh Duy - Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty CP Dịch vụ du lịch và Thương mại TST (TST tourist) cũng thừa nhận điều này. Ông Minh cho rằng, hiện tại, trong khu vực ASEAN, giá sản phẩm du lịch của Việt Nam cao hơn so với nhiều nước.
"Việt Nam đã gia nhập Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC) nhưng đến thời điểm này vẫn mạnh đơn vị nào đơn vị đó làm chứ chưa có sự hợp tác để không bị thua trên sân nhà”, ông Duy nói.

Chia sẻ cùng bạn vấn đề kinh doanh ngọc trai: Kẻ khóc, người cười

Chia sẻ về điều này, ông Hồ Thanh Tuấn - Tổng giám đốc Công ty CP Ngọc trai Hoàng Gia cho hay: “Tôi nghĩ rằn vài ba năm nữa, thị trường ngọc trai Việt Nam sẽ tăng trưởng tốt hơn. Lúc ấy cạnh tranh sẽ khốc liệt hơn, bởi thu hút khách hàng nước ngoài đã khó, việc giữ chân khách hàng trong nước lại càng khó hơn. Hiện nay vẫn còn số đông khách hàng Việt Nam qua Thái Lan, Singapore, Hong Kong mua trang sức ngọc trai”.
Sau hàng loạt thăng trầm, thị trường đã chứng kiến sự cạnh tranh khốc liệt của các thương hiệu ngọc trai, dù rằng phân khúc này chỉ mới chiếm 5% thị phần đồ trang sức ở Việt Nam.
Chỉ tính riêng tại thị trường miền Nam, có lẽ nổi trội hơn hết vẫn là Công ty CP Ngọc trai Hoàng Gia và Tập đoàn Ngọc trai Long Beach.
Theo đó, nếu như Ngọc trai Hoàng Gia khẳng định vị thế bằng giá trị thực của ngọc trai hay bằng những chứng nhận, bằng khen ghi nhận giá trị của ngọc trai Việt Nam, thì Long Beach định vị bằng sự “phủ sóng” tại các thành phố, thị tứ biển, đảo.
Dù đã từng công bố sẽ nâng trung tâm ngọc trai, đá quý lên con số 18 vào cuối năm 2015, nhưng tính đến nay, Long Beach chỉ có 14 cửa hàng ngọc trai, đá quý tại Phú Quốc, TP.HCM, Hà Nội, Mũi Né, Cam Ranh, Huế, Nha Trang và Đà Nẵng.
Mặc dù chưa thực hiện được mục tiêu đề ra, song đây cũng là bước phát triển khá nhanh của Long Beach. Bởi vì từ năm 2012 - 2014, DN chỉ phát triển được 6 cửa hàng, và trong năm 2015, Long Beach đã tăng cùng lúc 8 cửa hàng ngọc trai, đá quý.
Hiện ngọc trai Long Beach đã thu hút nhiều khách hàng, hằng tháng, những cửa hàng ở Nha Trang, Mũi Né, Phú Quốc đón hơn 20.000 người. Trong số đó, vào những tháng mùa Đông, có gần 60% khách hàng là người nước ngoài.
Không chọn cách cạnh tranh bằng sự bành trướng thị phần, Ngọc trai Hoàng Gia phương hướng kinh doanh riêng, đó là chinh phục khách hàng bằng niềm tin, khi trở thành DN nuôi cấy, chế tác đầu tiên tại Việt Nam chập nhận mua lại trang sức ngọc trai từ khách hàng.
Chia sẻ về điều này, ông Hồ Thanh Tuấn - Tổng giám đốc Công ty CP Ngọc trai Hoàng Gia cho hay: “Tôi nghĩ rằn vài ba năm nữa, thị trường ngọc trai Việt Nam sẽ tăng trưởng tốt hơn. Lúc ấy cạnh tranh sẽ khốc liệt hơn, bởi thu hút khách hàng nước ngoài đã khó, việc giữ chân khách hàng trong nước lại càng khó hơn. Hiện nay vẫn còn số đông khách hàng Việt Nam qua Thái Lan, Singapore, Hong Kong mua trang sức ngọc trai”.
Có thể nói, dù có cách kinh doanh khác nhau, song các DN trong lĩnh vực ngọc trai đều nhận thấy giá trị của việc khép kín các công đoạn từ nuôi cấy đến chế tác ngọc trai.
Điều này được minh chứng rõ nét khi song hành cùng việc mở rộng thị trường, thì các DN tên tuổi trong lĩnh vực ngọc trai Việt Nam đều khép kín các công đoạn thay vì chỉ xuất khẩu ngọc trai thô như trước đây nhằm giữ chân khách hàng với mức giá tốt.
Tại thị trường miền Bắc, Công ty CP Ngọc trai Hạ Long, doanh nghiệp liên doanh Việt - Nhật được biết đến nhiều khi cho ra đời ngọc trai được nuôi cấy và chế tác tại Việt Nam. Điều này đã đem về doanh thu hàng triệu USD cho nhà đầu tư vào năm 2006.
Năm 2012, một lần nữa DN này lại đánh dấu sự thành công khi thay đổi chiến lược kinh doanh. Đó là không xuất khẩu ngọc trai thô mà trực tiếp chế tác để tạo giá trị gia tăng, mở rộng phân phối cũng như xuất khẩu sang Nhật Bản, Mỹ, Hong Kong và một số nước châu Âu.
Sau ba năm phát triển chế tác, ngọc trai Hạ Long đã được công nhận là sản phẩm đặc trưng của Quảng Ninh.
Mặc dù vậy, theo ông Tuấn, nỗi lo của DN là hiện nay vẫn chưa có cơ quan nhà nước nào đứng ra quản lý chất lượng ngọc trai, khách hàng vẫn bị lừa từ ngày này qua ngày khác.
“Tôi rất đau lòng khi nhận thấy tỷ lệ ngọc trai nước ngọt nhập khẩu từ Trung Quốc được chế tác và bày bán tràn lan tại các điểm du lịch biển của Việt Nam với mức giá cao ngất ngưỡng. Người tiêu dùng phải trả giá đắt do lòng tham của những người bán hàng không chân chính và hệ lụy là niềm tin đối với hàng Việt Nam, đặc biệt là hàng xa xỉ phẩm ngày một xấu đi”, ông Tuấn phân tích.